Werkdruk

Werkdruk: is het goed of slecht? Op die vraag is geen eenduidig antwoord te geven. Of werkdruk als goed of slecht wordt ervaren, is geheel persoonsafhankelijk. Wat de een beschouwt als te veel druk, vormt voor de ander omstandigheden waarin hij/zij juist floreert. Werkdruk wordt pas een probleem wanneer de term “te veel” erbij komt kijken. Te veel werkdruk is niet goed voor een mens. Wanneer je hier te lang of te veel aan wordt blootgesteld, kan het schadelijk zijn. Werkdruk kan dan overgaan in werkstress, chronische stress, oververmoeidheid, overspanning en burn-out. Maar zijn werkdruk en werkstress niet hetzelfde? Zeker niet. Ik leg je graag de belangrijke verschillen uit.

Inhoudsopgave van dit artikel over werkdruk

• Wat is werkdruk?
• Werkdruk heb je in bepaalde mate nodig
  • Is er een perfecte mate van druk?
• Is de werkdruk in jouw situatie te hoog?
• Beroepen met een hoge werkdruk
• Hoe ga je hiermee om?
• Werkdruk bespreekbaar maken
• Coaching kan je problemen verhelpen

Wat is werkdruk?

Werkdruk is een normaal fenomeen. Het komt in elk beroep voor en vrijwel iedere werkgever, werknemer of ondernemer ervaart het. Of je nu parttime werkt of fulltime, zelfstandige bent of in loondienst werkt en of je administratief medewerker of CEO bent; werkdruk hoort erbij. Het is de mate van druk die je ervaart bij het uitvoeren van je werkzaamheden. Meer specifiek: de druk die je ervaart om je taken binnen de opgegeven tijd naar behoren af te ronden. Of om een bepaalde prestatie te leveren of aan verwachtingen te voldoen.

Het is dus niet zo dat werkdruk nooit voorkomt. De ene persoon ervaart het sterker of vaker dan de ander en ook per baan en per sector kan het sterk verschillen; maar het is overal. Het is een logisch gevolg van werkzaamheden. Werk is altijd gekoppeld aan een verwachting of prestatie. Waar hier sprake van is, is automatisch ook sprake van werkdruk. Dit kan een hoge of lage druk zijn, sporadisch, regelmatig, onregelmatig of continu: het is er, en dat is oké. Maar zeker niet altijd. Te veel werkdruk kan leiden tot grote problemen. Daarover dadelijk meer.

Werkdruk heb je in bepaalde mate nodig

De term “werkdruk” heeft vaak een negatieve lading. Dat is vaak onterecht, want het hoeft helemaal niet iets negatiefs te zijn. Sterker nog: een bepaalde mate van druk is altijd nodig. Het is een soort stok achter de deur, een stok die ervoor zorgt dat je de benodigde prestaties levert en – indien van toepassing – in het juiste tijdsbestek. Druk zet je in beweging.

Er zijn zelfs behoorlijk veel mensen die goed gedijen onder een bepaalde mate van werkdruk (maar kun je ook goed gedijen op werkstress?). De juiste mate van druk kan ervoor zorgen dat mensen uitdaging vinden in hun werk en hier voldoening uit halen. Het stuwt hen naar een hoger niveau. Een niveau dat zij zonder deze druk misschien niet zouden halen. Zonder een bepaalde mate van werkdruk, is werk zeer vrijblijvend. Dat komt de prestaties meestal niet ten goede. Je geniet minder van je werk, want het kan dan saai en langdradig worden.

Is er een perfecte mate van druk?

Je kunt je dus afvragen: is er een perfecte mate van druk? Ik denk persoonlijk van wel. De ideale mate van werkdruk is een druk waarin je de noodzaak voelt om te presteren terwijl je nog steeds je werk met plezier uitvoert en genoeg tijd en mogelijkheden hebt om je werkzaamheden optimaal uit te voeren. Hoe de concrete invulling hiervan is, verschilt per persoon. Iedereen heeft grenzen en zal die grenzen moeten bewaken. Wat voor de een te veel is, is voor de ander misschien nog niet genoeg.

Is de werkdruk in jouw situatie te hoog?

Bijna iedereen wordt wel eens geconfronteerd met periodes van hogere werkdruk. Dat is zeker niet iets om je direct zorgen over te maken. Het hoort erbij en kan vaak niet voorkomen worden. Maar op een gegeven moment ga jij je misschien afvragen: is de werkdruk te hoog? Hoe weet je of werkdruk te hoog wordt? Wanneer het jouw functioneren begint te beïnvloeden en/of het zorgt voor stress, is dit een teken dat je alert dient te zijn.

Hoe herken je nu een te hoge werkdruk? Er zijn diverse signalen die hierop kunnen wijzen:

• Deadlines die je niet meer kunt halen.
• Je gaat onnodig fouten maken.
• Je krijgt last van symptomen van stress.
• Geen motivatie voor je werk.
• Oververmoeidheid.
• Je werk niet los kunnen laten en blijven piekeren.

Hierbij merk ik direct weer op dat er periodes zijn waarin je bovenstaande problemen (of andere gevolgen van hoge werkdruk) kunt ervaren. Dat wijst niet direct op een structureel probleem. Daarmee ben ik aanbeland bij het volgende criterium: de druk is waarschijnlijk te hoog wanneer je problemen zich zeer regelmatig of misschien wel constant voordoen.

Beroepen met een hoge werkdruk

Je hoort en leest vaak over te hoge werkdruk in het onderwijs en te hoge werkdruk in de zorg. Maar daarnaast zijn er nog tal van andere sectoren en beroepen waarin je te veel druk kunt ervaren. Het is niet gelimiteerd tot bepaalde sectoren en/of beroepen. Te hoge werkdruk kan natuurlijk overal voorkomen.

Hoe ga je hiermee om?

Te hoge werkdruk is iets dat je serieus dient te nemen. Laat je dit ongemoeid, dan kan het zorgen voor werkstress en uiteindelijk zelfs leiden tot een burn-out. Denk je dat dit geen reële dreiging is? Denk dan aan de duizenden mensen die thuis zitten met een door werkstress veroorzaakte burn-out. Werkdruk is normaal, een structureel te veel hieraan niet.

Maar hoe ga je hiermee om? De eerste stap is om de oorzaak te achterhalen. We zijn vaak geneigd om te kijken naar externe oorzaken. Die zijn er vaak ook – natuurlijk. De oorzaak kan echter ook van binnenuit komen. Het is namelijk mogelijk dat jij jezelf te veel druk oplegt. Bijvoorbeeld omdat je zeer perfectionistisch bent, te veel hooi op je vork neemt of te hoge verwachtingen van jezelf hebt. Anderzijds kan het natuurlijk ook zo zijn dat anderen te veel van jou verwachten of dat je simpelweg de tijd en/of middelen niet hebt om je doelen te realiseren.

Werkdruk bespreekbaar maken

Het zou goed zijn om werkdruk meer bespreekbaar te maken. Het vormt een risico. Gek genoeg wordt het soms ook haast als een soort statussymbool gezien. Let maar op hoe vaak mensen noemen dat ze het zo ontzettend druk hebben. Druk zijn is in zekere zin goed. Het geeft aan dat je hard werkt. Maar werkdruk is zeker niet iets om over op te scheppen. Al helemaal niet wanneer je eronder dreigt te bezwijken. Heb jij er last van, praat er dan over.

Indien externe factoren de oorzaak zijn, kun je de dialoog aangaan. Wij hebben al vaker gepleit voor meer aandacht voor werkstress op het werk. Wacht niet totdat druk overgaat in stress, maar kaart het probleem in een vroeg stadium aan. Vaak is er een oplossing mogelijk zodra collega’s of leidinggevende(n) op de hoogte zijn van de druk die je ervaart. Wij kunnen je hierbij ondersteunen.

Coaching kan je problemen verhelpen

Worstel je met druk vanwege interne factoren? Neem dan contact met ons op. Onze coaches kunnen je helpen om van werkstress af te komen, door gericht met jou de oorzaak aan te pakken. Waarom leg jij jezelf druk op? Of waarom ervaar jij druk waar anderen dit niet doen? Je krijgt meer inzicht in je eigen handelen en zult de stappen kunnen zetten om van het gevoel van druk en stress af te komen, zodat je jouw werk met plezier en vol vitaliteit kunt (blijven) doen.

Herken jij jezelf hier (misschien) in?

Het kan lastig zijn om zelf te beoordelen wat je voelt of waarom. Ik luister mee en help je inzicht te krijgen.

Contact met Reinoud

AuteurReinoud

Compassievolle ervaringsdeskundige die helpt angst, stress en patronen te doorbreken en jezelf terug te vinden.

Meer van Reinoud