
Jezelf bewijzen: waarom heb je steeds het gevoel dat je niet genoeg bent?
Heb je geregeld het gevoel jezelf te moeten bewijzen? Dat je altijd…
Lees meer ❯
Voor oppervlakkige gesprekken hoef je niet bij mij aan de deur te komen. Soms ontkom je er niet aan. Een oppervlakkig praatje met de kassière (mits je niet de zelfscankassa gebruikt). Of een oppervlakkig gesprek met iemand bij de sportschool. Over koetjes en kalfjes tijdens een verjaardag. Maar is het écht zo dat je niet aan de oppervlakkige gesprekken kunt ontkomen? We hebben meer vinger in de pap dan je misschien denkt…

Oppervlakkige gesprekken tijdens je eigen verjaardag
Zo had ik laatst een goed gesprek met een vriendin. Voorbij de oppervlakkigheid, doken we de diepte in van waarom we met zijn allen met tegenzin in een kringetje zitten bij een verjaardag. Eén van haar gezinsleden was bijna jarig… en zij zag enorm op tegen het moment dat de visite kwam. De drukte, constant in de weer met koffie, thee, gebak en hapjes. Eigenlijk met niemand een fatsoenlijk gesprek kunnen voeren, want daar ben je te druk voor.
“Waarom doen we dit eigenlijk met zijn allen?” vroeg ze me. Tja, het enige antwoord dat ik kon geven was: “Omdat we het zo gewend zijn?” Zo deden onze ouders het. En hun ouders, met toén nog een glaasje bowl en een glas vol sigaretten op tafel, uiteraard. Nu wil ik niet beweren dat die bijeenkomsten en feestjes van toen één en al oppervlakkigheid waren… maar mijn vriendin is niet de enige met dit sentiment over verjaardagen.
Ik had er zelf ook lange tijd last van. Vooral met mijn eigen verjaardag. Ík was toch jarig, waarom moest ík dan degene zijn die de hele tijd zo in de weer was om iedereen van een natje en een droogje te voorzien? Het was niet ontspannend, eigenlijk niet eens erg gezellig. Ik kon nog net een oppervlakkig woordje wisselen met elke gast.
Hopelijk hadden de gasten het onderling wél gezellig, maar al vrij snel na mijn middelbare schooltijd kenden veel van mijn vriendinnen elkaar niet of amper. Ik bevond me niet langer in één enkele vriendengroep. Als ik er dan zo weinig lol aan had, hadden zij dat dan wel, of kwamen ze alleen maar uit plichtsbesef?

Oppervlakkigheid omzeilen met verjaardagen
Ik vind het persoonlijk een hele nare gedachte dat de gasten op míjn verjaardag daar met tegenzin zouden zitten. En volgens mijn vriendin van hierboven zitten de meeste gasten er met tegenzin. Iets met sociale verwachtingen en verplichtingen. Nou, daar ben ik wel een beetje klaar mee. De wilde, ongetemde vrouw in mij staat steeds vaker op. En dan bedoel ik niet als een onaangepaste persoon die de boel komt verstoren. Dan bedoel ik dat ik niet meer mee ga in alle sociale verwachtingen, verplichtingen en sociale ‘dogma’s’ van de maatschappij, mijn familiesysteem, of de mensen om mij heen.

De makkelijkste plek om daarmee te beginnen, is het vieren van je eigen verjaardag. Doe je dat ‘zoals het hoort’, of doe je dat op jouw manier? Ik doe dat nu al een tijdje op mijn manier. Soms betekent dat dat sommige mensen dan niet komen. Au! Maar met constant aanpassen aan anderen raak je alleen maar verder van huis. Hoe ziet dat er voor mij uit?
In plaats van ruimte voor oppervlakkigheid, creëer ik ruimte voor écht samen kunnen vieren. Ik nodig mensen bijvoorbeeld één op één uit om samen met mij een drankje in de stad te doen. Een goed gesprek met daarnaast een lekkere kop koffie en een gebakje maken het voor mij heel feestelijk. Zeker als ik dit kan doen met vriendinnen of familieleden die ik vanwege de grote afstand tussen ons in niet zo vaak zie. Als ze dan voor míj naar míj toekomen, en we hebben écht de tijd om even bij te praten en te verbinden, dan word ik daar heel blij van.
Ik wil niet zeggen dat als jij erg houdt van kringverjaardagen, dat dit fout, verkeerd, of oppervlakkig is. Iedereen zit anders in elkaar, en misschien leef jij wel helemaal op van rondgaan met borrelnootjes en speels je oom aanstoten en hem een glas bier in de hand drukken. Dat is alleen niet aan mij besteed. Het gaat er dus om, dat je leert luisteren naar je eigen behoeften. Doe je iets, omdat het zo hoort (‘zo doen we dat hier nu eenmaal’), of omdat je er plezier uit haalt?

Een verjaardagsfeestje met zonder oppervlakkigheid
Dan een woord over andermans verjaardagen. Van een aantal mensen om me heen weet ik dat ze het vieren op de traditionele manier helemaal niet zo fijn vinden, maar het toch ‘gewoon’ blijven doen. Ik probeer daarom per situatie te kijken of het waardevol is om erheen te gaan, of dat ik in alle eerlijkheid beter kan voorstellen om liever een keer apart af te spreken. Want als ik anderhalf uur moet rijden om vervolgens een middag vast te zitten in oppervlakkige gesprekken met mensen met wie ik weinig heb, dan pas ik liever. Inmiddels durf ik dit ook – op een vriendelijke manier – te benoemen.
Want als ik aangeef dat de relatie met die persoon me aan het hart gaat, en dat ik ze persoonlijk héél graag weer eens zie en spreek, dan hebben ze daar in de meeste gevallen wel begrip voor. En zo niet? Dan wordt er iets in hén getriggerd. Het is niet mijn verantwoordelijkheid om ze daarvoor te behoeden of te beschermen. Misschien houd ik ze door trouw te blijven aan mezelf juist een hele liefdevolle spiegel voor.

En die tante die écht een sociale vlinder is en geniet van de volle woonkamer tijdens haar verjaardag? Die gun ik haar feestje van harte! En misschien schuif ik daar zelfs wel een keer gezellig aan. Alleen niet omdat het moet, maar omdat ik er op dat moment zelf voor kies. Want daar draait het uiteindelijk om: niet klakkeloos doen wat er van je verwacht wordt, maar bewust kiezen waar jij je tijd en energie aan wilt besteden. Ook als dat betekent dat je het nét even anders doet dan de rest. En zo blijf ik trouw aan die ongetemde, wilde vrouw in mezelf. Die misschien wel allergisch is voor oppervlakkigheid, maar ook weet dat niet álles altijd diepgaand en serieus hoeft te zijn.
Mooie definitie van oppervlakkig met synoniemen Woorden.org
Niet diepgaand of niet grondig, zich aan de oppervlakte bevindend. Je kunt ook zeggen: zonder diepgang en weinig serieus.
Dat is makkelijk, want dat zijn we gewend, zo 'doen we het nu eenmaal', of 'dit is hoe het hoort.' Daarnaast kan het natuurlijk ook té spannend zijn om dieper te gaan. Dan moet je je namelijk vaak kwetsbaar opstellen, en velen doen dat liever niet.
Het gaat erom, dat je leert luisteren naar je eigen behoeften. Doe je iets, omdat het zo hoort (‘zo doen we dat hier nu eenmaal’), of omdat je er plezier uit haalt? Is er geen tijd of ruimte voor een goed gesprek, ga dan op zoek naar momenten dat dat wél kan. Durf daarin dan ook kwetsbaar te zijn, want alleen zo creëer je diepgang.
Laten we even bij het voorbeeld blijven van verjaardagen. Van een aantal mensen om me heen weet ik dat ze het vieren op de traditionele manier helemaal niet zo fijn vinden, maar het toch ‘gewoon’ blijven doen. Ik probeer daarom per situatie te kijken of het waardevol is om erheen te gaan, of dat ik in alle eerlijkheid beter kan voorstellen om liever een keer apart af te spreken. Want als ik anderhalf uur moet rijden om vervolgens een middag vast te zitten in oppervlakkige gesprekken met mensen met wie ik weinig heb, dan pas ik liever. Inmiddels durf ik dit ook – op een vriendelijke manier – te benoemen. Want als ik aangeef dat de relatie met die persoon me aan het hart gaat, en dat ik ze persoonlijk héél graag weer eens zie en spreek, dan hebben ze daar in de meeste gevallen wel begrip voor. En zo niet? Dan wordt er iets in hén getriggerd. Het is niet mijn verantwoordelijkheid om ze daarvoor te behoeden of te beschermen. Misschien houd ik ze door trouw te blijven aan mezelf juist een hele liefdevolle spiegel voor. Durf je dat? Daar heb je lef voor nodig!